Inwazyjne gatunki drzew i krzewów zagrożeniem dla bioróżnorodności Biebrzańskiego Parku Narodowego i Suwalskiego Parku Krajobrazowego

Rdestowiec (Rdest) Ostrokończysty

Rdestowiec ostrokończysty Fot. P. Pokorny

Rdestowiec ostrokończysty
Fot. P. Pokorny

Gatunek: rdestowiec (rdest) ostrokończysty, Reynoutria japonica
Rodzina: rdestowate, Polygonaceae

Opis gatunku Gatunek wieloletni, o tęgich, w środku pustych, czerwono nabiegłych lub cętkowanych łodygach, osiągający wysokość do 2-3 m i charakteryzujący się długim podziemnym kłączem. Liście ustawione są w dwóch szeregach z blaszkami liściowymi szeroko-jajowatymi. Drobne kwiaty o kremowo-białym zabarwieniu zebrane są w kwiatostany w końcach liści. Występują kwiaty obupłciowe lub męsko sterylne (żeńskie). Kwitnie od sierpnia do września, owocem jest orzeszek.

Pochodzenie Wschodnia Azja (Japonia, Korea, Tajwan i północne Chiny). W warunkach naturalnego występowania preferuje różnorodne typy gleb, jako gatunek pionierski zajmuje nawet gleby wulkaniczne czy stoki górskie.

Zasięg wtórny Centralna i północna Europa, Kanada, Stany Zjednoczone Ameryki Północnej, Nowa Zelandia oraz niektóre obszary Australii. Od północy Europy zasięg występowania ograniczony jest przez krótki sezon wegetacyjny oraz niską temperaturę w zimie, natomiast od południa Europy jego występowanie ogranicza dostępność wody w glebie oraz wysoka temperatura. Należy on do jednych ze 100 najbardziej inwazyjnych gatunków świata.

Czas i drogi zawleczenia Został sprowadzony z Japonii do Europy jako roślina ozdobna w połowie lat 40-tych, XIX w (prawdopodobnie przez Philippe von Siebolda). Przyjmuje się, że szkółki w Leiden (Holandia), które oferowały w sprzedaży ten gatunek nawet z 25% rabatem stały się źródłem, z którego rozprzestrzenił się on w Europie. Duże znaczenie w jego rozpropagowaniu miały ogrody oraz kolekcje prywatne w zachodniej i środkowej Europie. Pierwsze wzmianki o dziczeniu tej rośliny pochodzą z lat 60. XIX w. z Wielkiej Brytanii, a pierwsze doniesienia dotyczące pojawienia się w Polsce na Dolnym Śląsku i Pobrzeżu Bałtyku sięgają drugiej połowy XIX w.

Zajmowane siedliska Siedliska antropogenicze – nasypy kolejowe, pobocza dróg, cmentarze, otoczenia ogrodów, a także siedliska naturalne jak brzegi wód, skraje lasów i zarośli.

Oddziaływania na gatunki i ekosystemy w zasięgu wtórnym Roślina rozmnaża się bardzo intensywnie przez kłącza, rozmnażanie za pomocą nasion jest nieobecne na obszarze całego wtórnego europejskiego zasięgu geograficznym ze względu na występowanie wyłącznie osobników meskosterylnych (żeńskich). Rośnie szybko i łatwo odnawia się gdy pędy są ścinane. Tworzy rozległe, kilkudziesięcio – lub kilkusetmetrowe płaty i tym samym ogranicza wzrost innych roślin.

Ciekawostki Stosuje się go do oczyszczania silnie skażonych gleb m. in. metalami ciężkimi. Ponadto jest to roślina lecznicza o wszechstronnym zastosowaniu m. in. przy chorobie wieńcowej, cukrzycy, nadciśnieniu, stanach zapalnych żył, miażdżycy, zaburzeniach krążenia obwodowego, zakrzepach, chorobach autoimmunologicznych, zaparciach, zatruciach, otyłość, itp.